Onkoplastik Cerrahi Nedir? Avantajları, Teknikleri ve Kimler İçin Uygun?

Onkoplastik Cerrahi Nedir?

Onkoplastik cerrahi; “onkolojik” (kanser cerrahisi) ve “plastik” (şekillendirici cerrahi) kelimelerinin birleşiminden oluşur. Tümör rezeksiyonu (çıkarımı) sonrasında kalan meme dokusu, aynı seansta şekillendirilir; gerektiğinde karşı memeye de simetrizasyon yapılır. Amaç yalnızca kanseri çıkarmak değil; hastanın tedavi sonrası yıllarca yaşayacağı bedene dair estetik bütünlüğü korumaktır.

Klasik Yaklaşımdan Farkı

Klasik meme koruyucu cerrahide (lumpektomi) tümör ve çevresindeki sağlıklı doku sınırı çıkarılır, oluşan boşluk çoğunlukla doğrudan kapatılır. Uygun meme/tümör oranına sahip hastalarda bu yaklaşım iyi sonuç verir. Ancak tümör büyükse veya meme küçükse; doğrudan kapatma çukurlaşma, şekil bozukluğu ve meme ucu kaymasına neden olabilir.

Onkoplastik cerrahi bu boşluğu “lokal dokuların şekillendirilmesi” ile dolduran ya da meme küçültme teknikleri paralelinde memeyi yeniden biçimlendiren yaklaşımdır. Böylece daha geniş rezeksiyonlar mümkün olur ve estetik sonuç korunur. Genel arka plan için onkoplastik meme cerrahisi sayfamıza bakabilirsiniz.

Ne Zaman Gündeme Gelir?

• Tümör meme hacmine göre görece büyük olduğunda
• Orta-büyük meme hacmi ve ptoz (sarkma) eşlik ettiğinde
• Klasik lumpektomiyle estetik sonucu tatmin edici olmayacak vakalarda
• Neoadjuvan kemoterapi sonrası tümörü küçülen ve meme koruyucu cerrahiye uygun hale gelen hastalarda
• Tümör yerleşimi estetik zorluk yaratacak konumdaysa (örn. alt-iç kadran)

Ana Teknikler

Volüm Yer Değiştirme (Displacement)

Tümör çıkarıldıktan sonra kalan meme dokusu lokal pediküllü fleplerle kaydırılır ve oluşan boşluk doldurulur. Ayrı bir cerrahi saha açılmaz. Küçük-orta rezeksiyonlarda kullanılır. Rotasyon flepleri, round-block ve batwing paternleri bu gruba girer.

Volüm Redüksiyonu (Replacement)

Plastik cerrahideki meme küçültme teknikleri (Wise paterni, vertikal patern, süperomedial veya inferior pedikül) onkolojik ilkelere uyarlanır. Büyük meme ve/veya büyük rezeksiyon gereken vakalarda tercih edilir. Aynı seansta karşı memeye redüksiyon da yapılabilir.

Karşı Meme Simetrizasyonu

Ameliyat edilen memenin yeni formu ile karşı memenin simetrik görünmesi için karşı memeye de müdahale yapılabilir: redüksiyon, mastopeksi (dikleştirme) veya sınırlı augmentasyon. Zamanlama radyoterapi planına göre ayarlanır.

Avantajları

• Geniş rezeksiyon imkânı: Negatif cerrahi sınır şansı artar.
• Estetik sonuç: Meme formu, konturu ve simetrisi aynı seansta korunur.
• Mastektomiden kaçınma: Uygun adaylarda meme koruyucu seçeneğinin kapısını açar.
• Psikososyal etki: Hastanın bedene dair kaygısı azalır.
• Onkolojik eşdeğerlik: Güncel literatürde klasik meme koruyucu cerrahiye denk sağkalım sonuçları.
• Radyoterapi uyumu: Olası kontur değişikliklerinin baştan önlenmesi.

Riskleri ve Sınırları

• Cerrahi sınır pozitif çıkarsa yeniden eksizyon veya mastektomi gerekebilir
• Meme ucu / deri kanlanma sorunu nadir de olsa görülebilir
• Yara iyileşmesinde gecikme, seroma ve hematom riski
• Radyoterapiye bağlı uzun dönem değişiklikler
• Sigara, diyabet ve obezite riskleri artırır
• Her hasta onkoplastik cerrahi için uygun değildir (multisentrik hastalık, geniş RT öyküsü gibi)

Karşı Meme Simetrizasyonu Ne Zaman Yapılır?

Simetrizasyon ya aynı seansta ya da radyoterapi sonrası doku stabilize olduktan sonra yapılır. Özellikle post-operatif radyoterapi planlı vakalarda, radyoterapi memede volüm kaybı / fibrozise neden olabileceğinden simetrizasyon sonraya bırakılabilir.

İyileşme Süreci

• Hastanede kalış: 1-2 gün
• Drenler: 5-10 gün
• Masa başı işe dönüş: 2-3 hafta
• Fiziksel aktivite: 4-6 hafta sonra kademeli
• Nihai estetik sonuç: 6-12 ayda stabilize

Sıkça Sorulan Sorular